Ülke genelinde tamamen yasaklandı! Yasak 1 Ekim itibari ile başladı: Bundan sonra kesinlikle yapılmayacak

Plastik kirliliği, dünyanın en büyük çevre sorunlarından biri. Her yıl milyonlarca ton plastik atık, doğaya ve okyanuslara karışıyor, vahşi yaşamı tehdit ediyor ve iklim değişikliğine katkıda bulunuyor. Bu sorunla mücadele etmek için birçok ülke, tek kullanımlık plastik ürünleri yasaklamaya veya sınırlamaya başladı. İngiltere de bu ülkelerden biri.

İngiltere, plastik çatal, bıçak, tabak ve tepsi gibi tek kullanımlık plastik ürünleri yasaklamaya karar verdi. Bu karar, 1 Ekim 2023 tarihinde yürürlüğe girecek ve İngiltere genelinde uygulanacak. Bu kararla, İngiltere’de her yıl yaklaşık 1,1 milyar tek kullanımlık plastik tabak ve 4,25 milyar çatal bıçak takımının kullanımının önüne geçilmesi hedefleniyor.

YASAK NELERİ KAPSIYOR? 

Yasak kapsamında, mağazalar, restoranlar, paket servisler ve diğer ikram hizmetleri, plastik çatal, bıçak, kaşık, tabak ve tepsi gibi ürünleri tedarik edemeyecek, satamayacak veya müşterilere sunamayacak. Bu ürünlerin biyolojik olarak parçalanabilir, gübre haline getirilebilir veya geri dönüştürülmüş olması da fark etmeyecek. Yani tüm tek kullanımlık plastik türleri yasaklanacak.

Ancak yasak, süpermarketler veya paket servisler tarafından kullanılan plastik ambalajları kapsamayacak. Önceden paketlenmiş veya satış noktasında doldurulmuş gıda kapları, tepsiler ve ambalajlar bu yasaktan muaf tutulacak. Hükümet bu ürünlerin “ambalaj” kapsamına girdiğini ve başka kurallarla düzenleneceğini söylüyor.

NEDEN YASAK GELDİ? 

Yasak neden getirildi sorusunun cevabı, plastik atıkların çevreye verdiği zararda yatıyor. Plastik atıkların doğada çözünmesi yüzlerce yıl alabiliyor. Bu süre zarfında plastik atıklar suyu kirletiyor, vahşi yaşamı tehdit ediyor ve sera gazı salımına katkıda bulunuyor. Ayrıca plastik atıklar insan sağlığına da zararlı olabiliyor. Plastik atıklardan sızan kimyasallar veya mikroplastikler insan vücuduna girebiliyor ve hormon dengesini bozabiliyor.

Hükümet bu yasağı “2042 yılına kadar tüm önlenebilir plastik atıkları ortadan kaldırma yolculuğunun büyük bir adımı” olarak nitelendiriyor. Çevre Bakanı Rebecca Pow, “Bu yeni yasak, zararlı atıkların önüne geçme misyonumuzun bir sonraki büyük adımıdır” dedi ve ekledi:

“Yeni kurallar çevreyi koruyacak ve çöplerin azaltılmasına yardımcı olacak. Sokakları kirleten ve vahşi yaşamımızı tehdit eden plastik kirliliğini durduracak”.

KİMLER ETKİLENECEK? 

Yasaktan en çok etkilenecek olanlar, tek kullanımlık plastik ürünleri tedarik eden veya kullanan işletmeler olacak. Bu işletmeler, yasaktan önce stokları kalmış olsa bile bu ürünleri tedarik edemeyecek. Yasaktan sonra bu ürünleri kullanan işletmelere para cezası veya cezai yaptırım uygulanabilecek. Denetimleri ise yerel yönetimler yapacak.

Yasak, aynı zamanda tüketicilerin de alışkanlıklarını değiştirmesini gerektirecek. Tüketiciler, tek kullanımlık plastik ürünler yerine daha sürdürülebilir alternatiflere yönelmek zorunda kalacak. Bu alternatifler arasında kağıt, metal, bambu veya ahşap gibi malzemelerden yapılmış ürünler bulunuyor.

YASAK YETERLİ OLACAK MI?

Yasak, plastik kirliliğiyle mücadelede önemli bir adım olarak görülse de, bazı çevre aktivistleri ve uzmanlar yasağı yeterli bulmuyor. Greenpeace İngiltere’den plastik atık aktivisti Anna Diski, “Sadece birkaç tek kullanımlık plastik ürüne birkaç yılda bir sembolik yasaklar getirmek… sorunun boyutuna kıyasla tamamen yetersiz” diyor; “Bu bölük pörçük yaklaşım yerine, hükümet sorunun kaynağına inmeli ve üretilen plastiğin boyutunu azaltmaya yönelik ciddi bir strateji geliştirmeli”.