Paris İklim Anlaşması nedir? Türkiye'nin kabul etmesi ne anlama geliyor?

Türkiye’nin, Paris İklim Anlaşmasına taraf olmak için hazırlanan kanun teklifi tüm partilerin oyları ile TBMM'de kabul edildi ve Resmi Gazete'de yayımlandı. Peki Paris İklim Anlaşması nedir?

Kamu Haberleri 07.10.2021 - 13:46 07.10.2021 - 13:46

TBMM Genel Kurulunda Paris İklim Anlaşması görüşmeleri sonrası yapılan oylamada oy kullanan toplam 353 milletvekilinin tamamı Paris Anlaşması onayladı. Bu gelişmenin ardından Paris İklim Anlaşması'nın ne olduğu ve Türkiye için ne anlam ifade ettiği büyük merak konusu oldu.

Paris Anlaşması, iklim krizinin önüne geçmek amacıyla ülkenin ortak hareket etmeleri gerektiğini kabul ettikleri uluslararası bir anlaşmadır. Şu anda 197 ülkenin kabul ettiği anlaşma ile iklim krizinin önüne geçmek için küresel ortalama yüzey sıcaklığındaki artışı 2 derece ile sınırlandırmak, hatta 1,5 derecenin altında tutmayı hedefleniyor. Bu sayede sera gazı salınımının küresel seviyede azaltılmasını öngörülüyor.

Neredeyse tüm dünyanın kabul ettiği anlaşmayı Eritre, Libya, Irak, İran, Yemen henüz kabul etmedi. 

Anlaşma ile üye ülkelere herhangi dayatma söz konusu değil. Bunun yerine taraf ülkeler, ne zaman ve ne kadar sera gazı azaltım taahhüdünde bulunacağına kendileri karar veriyor ve ulusal katkı beyanlarıyla iletiyorlar. Paris Anlaşması ile ülkelerin kendi şartlarına göre hazırladıkları beyanlar referans alınarak ülkelere her beş yılda bir bu beyanlarını iyileştirme çağrısı yapılıyor.

Anlaşmanın en büyük hedeflerinden biri yüzey sıcaklığındaki artışı 2 derece ile sınırlandırmak, hatta 1,5 derecenin altında tutmak. Yüzey sıcaklığının bu düzeyde tutulmasının hedeflenmesinde küresel ısınmanın insan hayatını tehdit edecek boyuta gelmesinin büyük önemi var. Küresel ortalama sıcaklık artışının 2 dereceyi geçmesi durumunda insan hayatını gözle görülür yıkıcı sonuçlar ortaya çıkacak.

Türkiye, Paris İklim Anlaşması'nı ilk imzalayan ülkeler arasındaydı. Ancak son 4 yıldır bu anlaşma imzalanmıyordu. Gerekçe olarak iklim fonlarından yeteri kadar pay alınamaması gösterilmişti.  Birleşmiş Milletler Sözleşmesi’nde “gelişmiş ülke” kategorisinde bulunan Türkiye, Paris Anlaşması’nı “gelişmekte olan ülke” olarak onayladı. Bu da Türkiye'nin anlaşma kapsamında gelişmekte olan ülkelerin aldığı fondan daha fazla yararlanabileceği anlamına geliyor.