Anayasa Mahkemesi Vakıfbank Emeklilerinin Haklarının İhlal Edildiğine Karar Verdi

ANKARA (ANKA) – Anayasa Mahkemesi, Vakıfbank emeklilerinin maaşlarını düşüren düzenlemeye karşı açtıkları davaları etkisiz kılan yasa hükmüne karşı yapılan bireysel başvuruda adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine karar ve

Memurlar 12.05.2015, 13:02
Anayasa Mahkemesi Vakıfbank Emeklilerinin Haklarının İhlal Edildiğine Karar Verdi

ANKARA (ANKA) – Anayasa Mahkemesi, Vakıfbank emeklilerinin maaşlarını düşüren düzenlemeye karşı açtıkları davaları etkisiz kılan yasa hükmüne karşı yapılan bireysel başvuruda adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine karar verdi. Yüksek Mahkeme, başvuruculara bin 300 TL ile 33 bin TL arasında değişen oranlarda tazminat ödenmesini kararlaştırdı.

Vakıflar Bankası emeklileri, yüksek miktarda prim ödemelerine rağmen daha düşük miktarda prim ödeyenlerle aynı miktarda emekli aylığı almak zorunda bırakıldıklarını, bu çerçevede 6111 sayılı Kanun’un 53. maddesi ile 506 sayılı Kanun’un geçici 20. maddesine eklenen fıkra ile Vakfa ödenen primlere el konulduğunu ve sonradan çıkarılan Kanunla devam eden yargı süreçlerine müdahale edildiğini, kendilerinden tahsil edilen primlerin yarısının emekli aylıklarına yansıtılmadığını savunarak, Anayasa Mahkemesine başvurdu. Yüksek Mahkemenin ihlal içeren gerekçeli kararı ise Resmi Gazete’nin bugünkü sayısında yayımlandı. Mülk edinme yönündeki bir beklentinin, ancak hukuken belli bir dayanağa sahip olduğu takdirde, belli koşullar altında mülk olarak nitelendirilebileceğinin belirtildiği gerekçede, başvuruların, mülkiyet hakkının incelenmesi yönünden kabul edilebilir olduğu kaydedildi. Sosyal güvenliğin devlet tarafından üstlenilen önemli bir sorumluluk olduğu, bunun gereklerinin sağlıklı bir şekilde yerine getirebilmesi için bir takım düzenlemeler yapılmasının kaçınılmaz olduğunun ifade edildiği gerekçede, devletin sosyal güvenlik alanına ilişkin takdir yetkisinin geniş olduğunu belirtti.

-KÜLFET ORANTILI-

Aylıkların alt sınırın belirlenmesinde, davalı Vakfın bağladığı aylıklara yapılan artış oranlarının, SGK sigortalılarına bağlanan yaşlılık aylıklarına yapılan artış oranları ile karşılaştırılarak tespit edilmesi gerektiğine dikkat çekilen gerekçede, yardımların sağlanması ve bağlanması yönünden alt sınırın belirlenmesinde muadil miktar karşılaştırmasının esas alınması şeklinde değiştiren kanuni düzenleme neticesinde başvurucuların, büsbütün emekli aylıklarından veya aylık miktarlarının belirli bir asgari standardın altına düşmemesine ilişkin güvenceden mahrum bırakılmadığı ifade edildi. Gerekçede, “Başvurucuların, yalnızca kanunda öngörülen alt sınırın belirlenmesinde, SGK sigortalılarına bağlanan yaşlılık aylıklarına yapılan artış oranları ile karşılaştırılma ölçütü yerine, muadil miktar karşılaştırması esası getirilmiştir. Meşru beklentisine konu olan eksik ödemelere ilişkin alacağın başvuruculara ödenmemesi ile sınırlı bir sonuç doğurduğu, kamu yararı amacına dayanan düzenlemenin, başvurucuları ağır ve tahammül edilemez bir yük altına sokmadığı, müdahalenin amacı ile başvuruculara yüklenen külfetin orantılı olduğu sonucuna varılmıştır” denildi.

- SİLAHLARIN EŞİTLİĞİ İLKESİNE MÜDAHALE-

Yasama organı tarafından çıkarılan bir kanunla devam etmekte olan yargısal sürece müdahale edilerek, başvurucuların dava vakıf karşısında dezavantajlı duruma düşürülme iddiasını silahların eşitliği ilkesi çerçevesinde değerlendiren Anayasa Mahkemesi, medeni hak ve yükümlülüklere ilişkin uyuşmazlıkların adil bir çözüme kavuşturulmasının, taraflar arasındaki yargılamanın hakkaniyete uygun bir şekilde yürütülebilmesine bağlı olduğunu vurguladı. Gerekçede, devletin, kendisi taraf olsun ya da olmasın, davanın taraflarından birini diğerine nazaran önemli ölçüde avantajlı hale getiren kanuni düzenlemeler yapmasının, silahların eşitliği ilkesi ve yargılamanın hakkaniyete uygun yürütülmesi kuralına aykırılık oluşturduğuna dikkat çekildi.

Yasama organın, yargılamadaki taraflardan biri lehine sonuç doğuracak şekilde kanun çıkartıldığı durumlarda, taraflarının eşit konumda olamayacağına işaret edilen gerekçede, “Başvurucular, başlangıçta başarı şansı oldukça yüksek olan davalarını, değişikliğin devam etmekte olan davalara da uygulanacağını içeren sözü edilen kanun değişikliği nedeniyle kaybetmişlerdir. Yasama organınca kabul edilen Kanun’un başvurulara konu olan davaların sonucunu doğrudan etkilediği, başvurucuların davalı Vakıf karşısında önceki konumlarıyla mukayese edilemeyecek ölçüde dezavantajlı duruma düşürüldüğü anlaşılmaktadır. 6111 sayılı Kanun’un 53. maddesi, uyuşmazlığın esasına ilişkin sonucu belirlemiş, başvurucuların dava açmış olmalarını ve dolayısıyla davayı devam ettirmelerini anlamsız hale getirmiştir. Bu durumun silahların eşitliği ilkesine ve dolayısıyla adil yargılanma hakkına müdahale oluşturduğu açıktır” denildi.

-TAZMİNAT ÖDENECEK-

Yasamanın müdahalesinin taraflar arasında yargılama başladıktan sonra gerçekleştiğinin ve davaların esasına ilişkin sonucu belirlediğinin, müdahale sonucunda başvurucuların davalarını kazanmalarının imkânsız hale geldiğinin belirtildiği gerekçede, davaların açıldığı tarihte yerleşik içtihat çerçevesinde başvurucuların davalarım kazanmalarının kuvvetle muhtemel olduğu anımsatıldı. Kanun koyucunun öngörülebilir olmayan müdahalesinin meşru kabul edilemeyeceğinin ifade edildiği gerekçede, müdahale sonucunda davalı Vakfın, başvuruculara nazaran önemli ölçüde avantajlı hale geldiği, bu şekilde yararlar dengesinin bozulduğu ve bu durumun silahların eşitliği hakkına yönelik orantısız bir müdahale oluşturduğu kaydedildi. Yasal düzenleme ile adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine dikkat çekilen gerekçede, “Başvurucular, tespit edilen ihlal sonucunda başarı şansı yüksek olan davalarını kaybetmişlerdir. Bu şartlar altında başvurucuların salt ihlal tespitiyle giderilemeyecek zararlara uğradıkları açıktır” denildi. Yüksek Mahkeme, ihlal nedeniyle başvurucular için hazırlanan bilirkişi raporları nazara alınarak hakkaniyet temelinde tazminat ödenmesine karar verildi. Yüksek Mahkeme, başvuruculara bin 300 TL ile 33 bin TL arasında değişen oranlarda tazminat ödenmesine hükmetti. (ANKA) (YE/ORH)  

Yorumlar (0)
Günün Anketi Tümü
Üniversiteli İşçilerin Statü Değişikliği Talebini Haklı Buluyor musunuz?
Üniversiteli İşçilerin Statü Değişikliği Talebini Haklı Buluyor musunuz?

Gelişmelerden Haberdar Olun

@