Dünya Bankası Anadolu Kaplanları Raporu:

Türkiye Şehirleşmesini Milli Gelirle Birlikte Artıran Nadir Ülkelerden

Haberler 04.07.2015, 12:39
Dünya Bankası Anadolu Kaplanları Raporu:

-Dünya Bankası Türkiye Direktörlüğü’nün “Şehirleşme Odak Notu: Anadolu Kaplanları'nın Yükselişi” başlıklı notu yayınlandı. Notta, Şili, Malezya, Çin, Güney Kore, Botsvana ile birlikte sadece birkaç tane OECD ülkesinin benzer şekilde şehirleşmeyi başarılı olarak yönetebildiği belirtildi.

ANKARA (ANKA) – Dünya Bankası, Türkiye’nin 1980-2012 döneminde, şehirleşme oranını, kişi başına düşen milli geliriyle birlikte artırabilen nadir ülkelerden biri olduğunu bildirdi.

Dünya Bankası Türkiye Direktörlüğü’nün “Şehirleşme Odak Notu: Anadolu Kaplanları'nın Yükselişi” başlıklı notu yayınlandı. Notta, Şili, Malezya, Çin, Güney Kore, Botsvana ile birlikte sadece birkaç tane OECD ülkesinin benzer şekilde şehirleşmeyi başarılı olarak yönetebildiği belirtildi.

Diğer gelişmekte olan ülkelerde, şehirleşmenin ya yürürlükteki politikalarla engellendiği ya da kümelenmeyle elde edilen kazançların gecekondu mahalleleri ve çarpık kentleşen şehirler nedeniyle kaybedildiği belirtilen notta, “Şehir ve şehir çevresindeki arazilerin büyük bir kısmının merkezi yönetimin elinde oluşu Türkiye'nin yaşadığı deneyimi anlamada kilit bir faktördür. Kırsal kesimden şehirlere göç edenlerin kamu arazilerine (gayri resmi olarak) yerleşmelerine ilk başlarda müsamaha gösterilmiştir. Ancak, kendilerine daha sonra bu arazilerin tapuları verilmiş, bu da onları mülklerine yatırım yapmaya, belediyeleri de bu mülklere hizmet götürmeye sevk etmiştir. Böylece Türkiye, artan ekonomik fırsatlar doğrultusunda şehirlere göçü teşvik ederken gelişmekte olan diğer ülkelerde görülen gecekondulaşmayı engellemiştir” denildi.

Odak Notu’nda şehirlerde iç göçmenlerin yerleştiği bu alanların 1980'lerin sonlarından itibaren ve son on yılda artan bir ivmeyle modern ticari ve toplu konutlara dönüştürüldüğü belirtildi.

Bu nedenle Türkiye'de şehirleşmenin, sadece artan ekonomik fırsatlarla değil aynı zamanda insanların temel hizmetlere erişimindeki gelişmelerle de bağlantılı olduğunu kaydeden Dünya Bankası, “Bu da kümelenmenin getirdiği ekonomik faydaları arttırmıştır” görüşünü savundu. DB Odak Notu’nda Türkiye’deki kentleşme konusunda şöyle denildi:

“-Türkiye'nin şehirleşme hikayesinde iki spesifik politika tercihi eşit derecede önem arz etmektedir. Bunlardan ilki, İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyük şehirlerdeki şehir planlamasını ve kamu hizmetleri teminini şehirlerin ekonomik ayak izleri doğrultusunda büyükşehir belediyesi düzeyinde birleştiren 1984 Büyükşehir Belediyesi Kanunu'dur. Bu kanun, kentsel gelişim ile kritik kentsel altyapı yatırımlarının koordine edilmesini büyük ölçüde kolaylaştırmıştır.

-İkincisi de merkezi yönetimin bağlantı altyapısına, özellikle de ulaşıma yaptığı yatırımlardır.1930'larda demir yollarıyla başlayan bu süreçte, art arda gelen hükümetler ulaşım altyapısının ekonomik kalkınmaya ayak uyduracak düzeyde olmasını sağlamıştır. Bunun sonucunda Anadolu'nun iç bölgelerinin sahildeki ticari merkezlerle bağlanmasını sağlamış ve Türkiye'nin 1980 sonrasında yakaladığı küresel ekonomiyle entegrasyon hızının ülke içi entegrasyon ve bölgesel yakınsamayla ilişkili olduğunu göstermiştir.

-Yine de, Türkiye'nin önünde, şehirlerini sadece fonksiyonel olmaktan çıkarıp, küresel çapta yetenekler için çekim merkezi haline getirmek ve daha büyük yenilik ve üretkenlik merkezlerine dönüştürebilmek için aşması gereken dört politika sorunu bulunmaktadır.

-Bunlardan ilki, ikinci sıradaki şehirlerin rekabet güçlerini geliştirebilmek için, Istanbul, İzmir ve Ankara gibi küresel ölçekte rekabetçi şehirleri izleyerek, sundukları ürün ve hizmetlerin katma değerini artırarak kendilerini diğer şehirlerden farklılaştırırken, aynı zamanda sundukları ürün ve hizmetleri çeşitlendirmesi gerekiyor.

-İkincisi, şehir merkezlerindeki değerli kamu arazileri üzerinde yükselen kentsel dönüşüm modelinin artık geçerliliğini yitirmiş olabileceğidir. Arazi miktarı giderek azalmakta ve kentsel arazi kullanımına ilişkin çoklu talepler arasındaki seçimler gün geçtikçe daha keskin hale gelmektedir. Kamu arazileri, bütçeye ek bir maliyet olmadan toplu konut ve ticari gayrimenkul ikilisine yapılan yatırımları artık kolaylaştıramamaktadır. Bu seçimler arasında orta yolu bulmak için yeni devlet desteği ve müdahalesi modellerine ihtiyaç duyulmaktadır.

-Üçüncüsü, kamu politikası, daha iyi planlama yaparak ve gayrimenkul geliştirme haklarının dağıtımına yönelik daha şeffaf bir sistem geliştirerek büyük bir katma değer yaratabilir.”

Toplu taşıma hizmetlerinin, trafik ve kirlilik problemlerinin azaltılmasına yardımcı olacağı örneği verilen Odak Notu’nda “Türkiye'deki motorlu araç kullanım eğiliminin Kuzey Amerika modelini mi yoksa Kuzey Avrupa modelini mi takip edeceğinin politika tercihleri belirleyecektir: Kuzey Amerika modelinde özel otomobil kullanımı şehir içi ulaşımda dahi tercih edilirken, Kuzey Avrupa modelinde verimli kentsel ulaşım sistemleri özel otomobil kullanımını gereksiz kılmakla kalmamakta, hatta bazen engel haline bile getirmektedir” denildi.

Notta toplu taşımanın, arsa değerlerini de önemli oranda artırdığı kaydedildi, bunun toplu konut ve kamu hizmetlerinin temini dâhil olmak üzere, öncelikli kamu hizmetlerinin finansmanına yardımcı olmak için emlak vergileri veya arazi geliştirme haklarının açık arttırma ile satılması şeklinde bir kazancı da olabileceği kaydedildi.

Dördüncü olarak kümelenme ekonomilerinin, Türkiye'de kamu hizmetlerine daha az erişimi olan ve nüfus yoğunluğunun daha düşük olduğu şehirlerden çok daha dinamik ve gelişmiş şehirlere fayda sağlamaya muhtemelen devam edeceğini belirten Dünya Bankası çalışmasını şöyle bitirdi:

“Bölgesel eşitsizlikleri azaltmak için hükümetlerin kaynakları daha geri kalmış bölgelere aktarmayı sürdürmesi gerekecektir. Ulaşıma, sağlığa ve eğitime yapılan merkezi yönetim yatırımlarına ek olarak, belediyelerin özerkliğini, idaresini ve hesap verebilirliğini güçlendirmeye ilişkin önlemlere paralel olarak merkezi yönetimden yerel yönetimlere yetki ve kaynak aktarımı tekrar düşünülebilir.” (ANKA)

(ORH/ÖZK)


Yorumlar (0)
-1°
kapalı
Günün Anketi Tümü
Sözleşmeli Personelin kadroya geçirilmesini doğru buluyor musunuz?
Sözleşmeli Personelin kadroya geçirilmesini doğru buluyor musunuz?
Namaz Vakti 07 Aralık 2019
İmsak 06:20
Güneş 07:50
Öğle 12:45
İkindi 15:09
Akşam 17:30
Yatsı 18:55
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Sivasspor 14 30
2. Fenerbahçe 14 25
3. Başakşehir 13 25
4. Beşiktaş 13 24
5. Trabzonspor 13 23
6. Alanyaspor 13 22
7. Göztepe 14 20
8. Malatyaspor 14 20
9. Galatasaray 13 20
10. Denizlispor 13 17
11. Çaykur Rizespor 13 17
12. Gaziantep FK 13 16
13. Gençlerbirliği 14 14
14. Konyaspor 13 13
15. Kasımpaşa 13 12
16. Antalyaspor 13 12
17. Ankaragücü 14 9
18. Kayserispor 13 7
Takımlar O P
1. Hatayspor 14 30
2. Erzurum BB 13 24
3. Bursaspor 13 23
4. Ümraniye 14 22
5. Akhisar Bld.Spor 13 22
6. Keçiörengücü 13 21
7. Menemen Belediyespor 13 21
8. Fatih Karagümrük 14 20
9. Balıkesirspor 14 19
10. Altay 13 16
11. Giresunspor 13 16
12. İstanbulspor 13 15
13. Adana Demirspor 13 15
14. Boluspor 14 11
15. Osmanlıspor 13 10
16. Altınordu 13 10
17. Adanaspor 13 9
18. Eskişehirspor 14 5
Takımlar O P
1. Liverpool 16 46
2. Leicester City 15 35
3. Man City 15 32
4. Chelsea 16 29
5. Tottenham 16 23
6. Wolverhampton 15 23
7. Crystal Palace 16 22
8. M. United 15 21
9. Sheffield United 15 19
10. Arsenal 15 19
11. Newcastle 15 19
12. Brighton 15 18
13. Burnley 16 18
14. Everton 16 17
15. Bournemouth 16 16
16. West Ham 15 16
17. Aston Villa 15 15
18. Southampton 15 15
19. Norwich City 15 11
20. Watford 16 9
Takımlar O P
1. Real Madrid 15 34
2. Barcelona 14 31
3. Sevilla 15 30
4. Real Sociedad 15 26
5. Athletic Bilbao 15 26
6. Atletico Madrid 16 26
7. Getafe 15 24
8. Granada 16 24
9. Valencia 15 23
10. Osasuna 15 22
11. Levante 15 20
12. Villarreal 16 19
13. Real Betis 15 19
14. Real Valladolid 15 18
15. Deportivo Alaves 16 18
16. Eibar 15 15
17. Mallorca 15 14
18. Celta de Vigo 15 13
19. Espanyol 16 9
20. Leganés 15 6
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@